Töwerek boýunça deňölçegli hereket

Töwerek hereketi hem tebigatda hem tehnikada möhüm rol oýnaýar: planetalar takmyn töwerek görnüşli orbitalarda aýlanýarlar, motorlaryň oklary hem töwerekli hereketi edýärler. Görkezilen töwerek hereketinde ýagdaýyň, tizligiň, tizlenmäniň we täsir edýän güýçleriň wagtyň geçmegi bilen üýtgemegi beýan edilýär.

Radius wektor (gyzyl) aýlawyň merkezine tarap gidýär (ýagny, koordinat sistemasynyň başyna). Tizlik wektory (benewşe) to the töwerege görä galtaşyp geçýär we radius wektora perpendikulýar bolýar. Tizlenme wektory (gök) merkeze tarap ugrukdyrylandyr. Emma bu ýerde tizlenme tizligiň üýtgemegini aňladanok! Bu tizlenme hereket ugrunyň üýtgemegini aňladýar, ol hem merkeze ymtylýan güýje (ýaşyl) degişli bolup durýar - ikisiniň wektorlary töwerek hereketiniň merkezine ugrukdyrylandyr.

 

 

 
Physics
Physics Applets

URL: http://www.walter-fendt.de/ph14tm/circmotion_tm.htm
© Walter Fendt, March 25, 2007
Translation: PICT Turkmenistan, 2012
Last modification: July 14, 2012